1 april: Artikel 1-lezing 2016 door prof. Janneke Gerards

Artikel 1-lezing 2016 door prof. Janneke Gerards

 

Titel: Artikel 1 – Goede gronden voor wijziging?

 

Vrijdag 1 april 2016 van 15.00 tot 17.00 uur

Raadzaal, Achter Sint Pieter 200 te Utrecht

(thee en koffie vanaf 14.30 uur; borrel tot 18.00 uur)

 

Artikel 1 van de Grondwet is een prachtige bepaling, een ware klaroenstoot. Niet voor niets wordt de bepaling regelmatig als een soort alternatieve preambule aangemerkt. Het tegengaan van discriminatie en het bewerkstelligen van gelijke behandeling: dat is waar wij in onze tolerante rechtsstaat voor willen staan. De bepaling heeft daarmee een belangrijke symboolfunctie. Zij laat zien wat we in Nederland goedkeuren en wat we afkeuren, op een voor iedereen zichtbare en begrijpelijke manier.

Toch is de bepaling al jaren controversieel. Sommigen hebben zelfs voorgesteld om de bepaling in zijn geheel uit de Grondwet weg te halen. Anderen hebben voorstellen gedaan om de bepaling uit te breiden met nieuwe discriminatiegronden, of om de discriminatiegronden juist te schrappen. Momenteel ligt er een initiatiefvoorstel bij de Tweede Kamer om de gronden handicap en hetero- of homoseksuele gerichtheid toe te voegen aan artikel 1.

Daarmee is er reden genoeg om in deze lezing in te gaan op het klassieke vraagstuk van de discriminatiegronden van artikel 1 Grondwet. Wat maakt het eigenlijk uit dat er discriminatiegronden worden genoemd in deze bepaling? Welke consequenties zou aanpassing van de opsomming kunnen hebben? En is het wenselijk om dit wel of niet te doen?

 

In haar Artikel 1-lezing zal Janneke Gerards op deze en andere vragen ingaan. Janneke Gerards is per 1 april 2016 benoemd als hoogleraar Fundamentele Rechten bij het departement rechtsgeleerdheid van de Universiteit Utrecht. Daarvoor werkte zij als hoogleraar Europees recht bij de Radboud Universiteit en als hoogleraar Staats- en bestuursrecht bij de Universiteit Leiden. Zij promoveerde in 2002 op haar proefschrift over rechterlijke toetsing over het gelijkheidsbeginsel. Hoewel zij zich sindsdien vooral bezighoudt met constitutionele en theoretische aspecten van fundamentele rechten in het algemeen, is zij altijd over gelijkebehandelingsvraagstukken blijven nadenken en publiceren.

 

Als referenten zullen optreden Vera Bergkamp, lid Tweede Kamer D66 (portefeuilles Langdurige Zorg, Jeugdzorg, Drugs & Alcohol) en prof. mr. Remco Nehmelman, hoogleraar staatsrecht, Rechtsgeleerdheid Universiteit Utrecht.

 

 

De Artikel 1-lezing is een initiatief om het juridische en politieke debat te stimuleren met betrekking tot de grondwettelijke anti-discriminatiebepaling als verwoord in artikel 1 van de Grondwet. De lezing vindt jaarlijks plaats en wordt georganiseerd door Staats-, bestuursrecht en Rechtstheorie, Departement rechtsgeleerdheid, Universiteit Utrecht.

 

De toegang is vrij. Aanmelden kan door een e-mail te sturen naar het secretariaat: Rechten.SBRSecretariaat@uu.nl vóór 25 maart.

Reportage: feestelijke afsluiting Rechtsfilosofie

Op 28 januari 2016 is het bachelorvak Rechtsfilosofie in de Raadzaal (voormalige vergaderzaal van de Provinciale Staten) afgesloten met een debat tussen (de standpunten van) vier verschillende rechtsfilosofen aan de hand van stellingen (zie voor de stellingen de laatste foto).

In de Rechtsfilosofiewerkgroepen hebben de studenten gedurende twee maanden het (hoofd)werk van één rechtsfilosoof gelezen. Aangezien er vier docenten waren, zijn er vier filosofen bestudeerd, te weten Hugo de Groot (o.a. Het recht van oorlog en vrede, docent Matthijs de Blois), Jean-Jacques Rousseau (Du contrat social/Het maatschappelijk verdrag, docent Jacobien van Dorp), Hugo Krabbe (De moderne staatsidee, docent Jeroen Kiewiet) en Philippa Foot (Natural Goodness, docent Merlin Majoor).

De gedachten van een filosoof komen veelal pas tot leven in confrontatie met een andere denker. Vandaar het debat tussen de verschillende filosofen!

2016-01-28 at 16-51-32Spoedberaad in het Philippa Foot-team (onder, onder aanvoering van Merlin Majoor).  Het Rousseau-team (boven, onder aanvoering van Jacobien van Dorp) zit er (nog) gelaten bij. 2016-01-28 at 16-32-58In het Hugo de Groot-team (onder aanvoering van Matthijs de Blois) wordt goed geluisterd voordat tot de aanval overgegaan wordt.2016-01-28 at 16-34-01Het Rousseau-team (boven) opent de aanval op het Krabbe-team (onder, onder aanvoering van Jeroen Kiewiet).2016-01-28 at 16-33-12De aanval van het Rousseau-team wordt dapper gepareerd door het Krabbe-team (aan de rechter kant). Op het projectiescherm zijn de vijf stellingen zichtbaar aan de hand waarvan de discussie tussen de verschillende filosofen gevoerd werd.

De Rechtsfilosofiedocenten kijken terug op een zeer geslaagd debat dat – om het feestelijke karakter van de middag te onderstrepen – met een borrel werd afgesloten. Veel dank gaat uit naar de studenten die met veel enthousiasme en accuratesse de filosofische standpunten verwoordden!

foto’s: Wibo van Rossum

Categorieën:Uncategorized

Nieuwe rubriek: Reflecties op recht

In de rubriek Reflecties op recht plaats ik maandelijks een column. Ik put uit een archief van oude columns, maar gaandeweg zullen er ook nieuwe columns te lezen zijn. Veel leesplezier! Jeroen Kiewiet

Categorieën:Uncategorized

Leiden Seminar Cybernetic Personhood in Law, Cinema and Politics

Leiden Seminar in Law, Literature, Rhetoric,

Fall Semester 2015.

“Cybernetic Personhood in Law, Cinema and Politics”

This term’s seminar focuses on a new type of actor that is playing a growing role in the political and military conflicts of our contemporary world: namely, machines operated by algorithms – or software – that are programmed to make independent decisions and to act on those decisions. The emergence and increasing prominence of machines that can make semi-autonomous decisions pose problems for international, military and human rights law. It can be difficult to know whom to hold accountable when innocent civilians are killed by drones, in situations where it is unclear whether the decision to strike was made by a person, a machine, or some hybrid of the two. It may even be an open question whether key legal concepts of accountability, liability, and responsibility, and the moral and legal framework to which they belong, can still be used in situations when warfare or security operations is partly automated. In particular the so-called ‘signature strikes’ performed by drones, in which computerized data analytics are used to reveal and assassinate potentially dangerous individuals, have prompted a series of legal, moral and political debates, which are politically urgent and theoretically complex.

 

The seminar is free and open to all. To obtain the readings please email Yasco Horsman (y.horsman@hum.leidenuniv.nl), Frans-Willem Korsten (F.W.A.Korsten@hum.leidenuniv.nl) or Tessa de Zeeuw (t.l.de.zeeuw@hum.leidenuniv.nl)

 

Dates: 

Tuesday October 27nd, 15 – 17:00

Tuesday November 17th, 15-17:00

Tuesday December 1st, 15-17:00

 

Venue: HUIZINGA 27 (Doelensteeg 16), Leiden.

 

For more info see Leiden Seminar in Law

Categorieën:congres, rechtsfilosofie

Vacature Universitair Docent Rechtstheorie UU

Universitair Docent Rechtstheorie (1,0 fte)

Functie
De universitair docent zal voor 0,8 fte worden ingezet voor organisatie- en onderwijstaken binnen de taakgroep Rechtstheorie van de afdeling Staatsrecht, Bestuursrecht en Rechtstheorie (SBR). U draagt bij aan het organiseren, voorbereiden en verzorgen van onderwijs op het terrein van de rechtstheorie in brede zin. Het zwaartepunt van het rechtstheoretische onderwijs ligt in drie verplichte vakken in de bachelor: Grondslagen van recht, Perspectieven op recht en Algemene rechtsleer). Een deel van het (ook Engelstalige) onderwijs gebeurt binnen het programma van het Utrecht Law College.
Uw onderzoek (minimaal 0,2 fte) vindt plaats in het kader van één van de vijf onderzoeksprogramma’s van het Departement Rechtsgeleerdheid (zie hieronder).
U heeft ook taken in de organisatie van de afdeling SBR als geheel en u onderneemt daarin initiatieven. De aanstelling is in beginsel voor een jaar, met uitzicht op een verlenging.
Daarnaast verwachten wij van u dat u:
• studenten begeleidt bij hun afstudeerwerk voor de bachelor, bij masterscripties en eventueel bij andere onderzoeksprojecten;
• publiceert in Nederlandse en buitenlandse wetenschappelijke tijdschriften;
• tweede en derde geldstroomonderzoek (mede) initieert en uitvoert;
• wetenschappelijke kennis ook voor leken toegankelijk maakt;
• betrokken bent bij de organisatie als geheel.

Profiel
Voor de functie van universitair docent zoeken wij een gepromoveerde jurist, filosoof of sociale wetenschapper met een brede oriëntatie op de rechtsfilosofie, de rechtstheorie en/of empirische studies van het recht.

 

Zie voor meer info de website van de UU en ook hier.

20 april oratie Alex Brenninkmeijer

Alex Brenninkmeijer is per 1 juli 2014 benoemd tot faculteitshoogleraar in de faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie aan de Universiteit Utrecht om werkzaam te zijn op het vakgebied ‘Institutionele aspecten van de rechtsstaat’.

Zijn oratie is op maandag 20 april 2015 te 16.15 uur in de Aula van het Academiegebouw, Domplein 29 te Utrecht. De titel van zijn oratie is

Stresstest rechtsstaat Nederland

Het college van bestuur van de Universiteit Utrecht nodigt hierbij alle belangstellenden uit tot het bijwonen van deze plechtigheid.

Na afloop wordt een receptie gehouden in de Senaatszaal.

Uitnodiging in pdf:Uitnodiging oratie

Categorieën:Uncategorized

27 maart: Artikel 1-lezing 2015 door dr. Susanne Burri

Artikel 1-lezing 2015 door dr. Susanne Burri

 

Gelijkheid in het EU-recht:

meerwaarde en beperkingen voor Nederland

 

Vrijdag 27 maart 2015 van 15.00 tot 17.00 uur

Raadzaal, Achter Sint Pieter 200 te Utrecht

(thee en koffie vanaf 14.30 uur; borrel tot 18.00 uur)

De toegang is vrij. Aanmelden voor 18 maart: Rechten.SBRSecretariaat@uu.nl

 

Het EU gelijkebehandelingsrecht is gecompliceerd, mede door de talrijke richtlijnen en de omvangrijke jurisprudentie. Mensen uit de rechtspraktijk worden met vragen geconfronteerd die betrekking hebben op dit recht, zoals:

– hoe moet het concept van indirecte discriminatie worden toegepast?

– wanneer is onderscheid op grond van leeftijd verboden?

– wat valt wel en niet onder het begrip handicap?

 

In deze Artikel-1 lezing zal Susanne Burri (Universiteit Utrecht) een kritische beschouwing geven over het gelijkebehandelingsrecht van de EU, met aandacht voor verschillende discriminatiegronden en de betekenis ervan voor de Nederlandse rechtspraktijk.

Annejet Swarte (College voor de Rechten van de Mens) is referent.

 

Zie de bijlage voor meer informatie:Aankondiging art. 1 2015

 

Graag tot ziens op 27 maart!

Organiserend comité

Jet Tigchelaar & Wibo van Rossum

 

 

Categorieën:Lezing, mensenrechten

25-26 October 2014 Conference: De-juridification: Appearance and disappearance of law at a time of crisis

London School of Economics and Political Science

New deadline: 1 August 2014

See CfP 2014

It was not too long ago that many legal philosophers and sociologists were expressing deep concerns about juridification, i.e. law’s expansion as a mode of governance and its distorting effects on social relations. 

Now, however, under conditions of globalisation and in the midst of a global crisis, there are several indications that the trend of juridification is being reversed, that law is subsiding and giving way to other modes of governance. With governments offloading many of their central tasks to civil society, with international economic agencies exercising normative authority, with people seemingly recognising each other more as economic actors than as legal subjects, and with the interpretation of indeterminate laws being carried out not by courts but by actual power-holders, to mention only very few examples, it seems appropriate to ask questions regarding a process of de-juridification which seems to be afoot. 

The main aim of the conference is to explore various aspects of de-juridification. Contributions are invited from legal philosophy, socio-legal theory, legal anthropology, and other law-related disciplines to tackle questions such as the following: Is a process of de-juridification underway? In which contexts does law recede? What replaces it and how? Does less law mean more or less politics? Does it entail a shift in the meaning of legitimacy?

Keynote Speakers:
Professor Peer Zumbansen, Osgoode Hall School of Law
Professor Antje Wiener, University of Hamburg

Roundtable discussants
Professor Emilios Christodoulidis, University of Glasgow
Professor Dora Kostakopoulou, Warwick University
Dr Fernanda Pirie, Oxford University, Director of the Oxford Centre for Socio-Legal Studies

Abstracts of up to 200 words should be sent to the treasurer of the UK IVR executive, Dr Emmanuel Melissaris (e.melissaris@lse.ac.uk), by 1 August 2014.

 

The conference is supported by the Law DepartmentLondon School of Economics.

 

Categorieën:Uncategorized

1 July: Public lecture by Antoine Garapon ‘Judging the Past; Three different values of time’

Tuesday 1 July at 13.30 in Amsterdam. See the flyer for more information:

Antoine Garapon Lecture 1 July invitation

Categorieën:Lezing

27th – 28th May 2014 Law and Sacrifice: An Interdisciplinary Exploration of the Sacrificial Dynamics of Law

27th – 28th May 2014

Law and Sacrifice: An Interdisciplinary Exploration of the Sacrificial Dynamics of Law

This interdisciplinary conference will explore the sacrificial dynamics of law through a discussion of the ways that sacrifice has been represented, theorized, and oftentimes challenged in modern literature as well as in contemporary philosophical and theological discourse. In the modern era, sacrifice has been understood in numerous, often contradictory, ways. As a crucial concept within the literary, religious, and legal imagination of Western culture, sacrifice has been equated with acts of altruism, resignation, and compromise that nevertheless bear an ineluctable relationship to experiences of tragic suffering, deprivation, and ultimately violence. In theory and in practice, the function of law in society may be regarded as a sacrificial activity: mediating between competing claims to justice, the decision making process of adjudication, and the maintenance of political and social order through the threat of punitive sanctions, are all actions which may be associated with the notion of sacrifice.And yet, due to the seemingly synonymous relationship between sacrifice and violence on the one hand, or sacrifice and religion on the other, legal scholars are often reluctant to acknowledge the sacrificial logic of the modern judicial system.

More info: http://legaltheorylux.tumblr.com

Categorieën:congres